Dimmer là gì? Có những kỹ thuật Dimmer nào phổ biến?

Dimmer là gì

Dimmer là thiết bị điện được ứng dụng phổ biến trong hệ thống chiếu sáng dân dụng. Việc điều chỉnh ánh sáng giúp tiết kiệm năng lượng, giảm cường độ ánh sáng,… Giúp gia tăng tiện ích trong mọi không gian. Vậy Dimmer là gì? Cùng Kho Thiết Bị Điện tìm hiểu qua bài viết dưới dây!

Dimmer là gì?

Dimmer (chiết áp) hay còn gọi là bộ điều chỉnh cường độ sáng làm giảm công suất phát ra cho đèn chiếu sáng (lumen – lm). Ánh sáng có thay đổi từ mức thấp đến cao hoặc ngược lại tùy theo nhu cầu sử dụng.

Dimmer chỉ được khuyến khích sử dụng cho các loại đèn như: Led, đèn sợi đốt, halogen và đèn huỳnh quang.

Nguyên lý hoạt động của dimmer

Dimmer hoạt động dựa trên sự thay đổi của hiệu điện thế chạy qua thiết bị. Giúp kiểm soát khả năng chiếu sáng của đèn tốt hơn.

Hiểu theo cách khác thì dimmer hoạt động dựa trên việc điều chỉnh của điện trở (Resistor). Vì điện trở làm tiêu hao điện năng do quá trình sinh nhiệt, dẫn đến thay đổi cường độ dòng điện. Từ đó làm thay đổi cường độ ánh sáng của đèn.

Một số kỹ thuật Dim phổ biến hiện nay

Dimmer điện áp (Phase cut dimmer)

Là loại Dimmer truyền thống, thực hiện dựa trên nguyên lý cắt một phần của điện áp hình Sin tại ngõ vào, từ đó điều chỉnh giá trị điện áp trung bình tại ngõ ra.

Có 2 loại là cắt phần trước hoặc phần sau của đồ thị sóng hình Sin (hay còn gọi là cắt xung sườn): Cắt xung sườn lên và sườn xuống.

Dimmer phase cut
Đồ thị sóng hình Sin của Dim Phase Cut

Leading-edge Dimmer (TRIAC Dimmer)

Được ứng dụng nhiều vì TRIAC dimmer điều chỉnh điện áp ngõ ra. Loại này có thể tối ưu về chi phí, nhưng điểm sáng thấp nhất lớn hơn 10%. Phương pháp này thường được dùng cho đèn sợi đốt, halogen,…

Trailing-edge Dimmer (Reverse phase Dimmer)

Còn gọi là Dimmer điện tử, có thiết kế và hoạt động phức tạp hơn là TRIAC và thường sử dụng MOSFET (Metal Oxide Semiconductor Field Effect Transistor) hoặc IGBT (Insulated Gate Bipolar Transistor).

Đặc điểm

  • Điểm sáng thấp nhất của Dimmer điện tử thấp hơn là Triac Dimmer.
  • Tăng tuổi thọ cho đèn do dòng khởi động nhỏ, nhờ dim MOSFET
  • Chi phí cao hơn Triac Dimmer.
  • Dimmer ít phát ra tiếng ồn

>>> Xem sản phẩm: Thiết bị dimmer

Điều khiển dim 0/1-10V

Loại điều khiển dimmer này được kết hợp với đèn chiếu sáng và driver đèn có hỗ trợ ngỏ vào 0/1-10V. Dim 0/1-10V kiểm soát cường độ chiếu sáng bằng cách điều chỉnh điện áp DC cung cấp cho các thiết bị chiếu sáng trong khoảng từ 0V đến 10V.

DIM 0-10V
Sơ đồ nguyên lý DIM 0/1-10V đơn giản

Ánh sáng được tạo ra bởi Dim 0/1-10V mượt hơn so với các phương án dim trực tiếp. Hạn chế đối với phương án này sẽ là phân dây nhiều hơn so với dimmer thông thường.

Ngoài ra, có thể mở rộng cho nhiều đèn có công suất lớn hơn khi dùng DIM 0/1-10V. Trong khi TRIAC có thể giới hạn về công suất đèn.

DALI (Digital Addressable Lighting Interface)

DALI Dimmer là một giao thức truyền thông 2 chiều để điều khiển chiếu sáng theo địa chỉ thông qua tín hiệu điện tử. DALI sử dụng 2 dây dẫn điện thông thường, có tiết diện được khuyến nghị tối thiểu 1.5mm2, tiết diện lớn hơn sẽ cho ra khoảng cách dài hơn.

Dim DALI
Sơ đồ nguyên lý DIM DALI thường ứng dụng cho nhà ở, văn phòng,…

Các thiết bị trên một đường bus DALI được gán địa chỉ cố định và chỉ phản hồi khi được gọi đúng địa chỉ. Có 64 địa chỉ trên một đường bus DALI độc lập và có thể mở rộng thêm.

  • DALI cho phép đi dây theo free-topology, nghĩa là chấp nhận hình nhánh, hình sao,…
  • DALI có thể được đi chung với đường dây cấp nguồn điện 220V/380V.
  • Các sản phẩm có cùng DALI từ bất kỳ nhà sản xuất khác nhau đều có thể giao tiếp với nhau tự động.
  • Đối với hệ thống chiếu sáng dùng DALI cần được tư vấn thiết kế trước. Hệ thống dây dẫn sẽ được thiết kế và bố trí phù hợp với từng công trình.
  • Việc điều khiển thông qua các nút nhấn hoặc bàn phím DALI được sản xuất riêng cho hệ thống này.

DMX – Digital Multiplex Signal

DMX là một tiêu chuẩn truyền thông để điều khiển các bộ đèn chiếu sáng hoạt động theo chương trình định trước. Thông qua các phần mềm hoặc bộ controller, decoder,…

DMX DIMMER
Sơ đồ điều khiểm DMX thường có nhiều dây tín hiệu hơn

DMX được sử dụng phổ biến trong chiếu sáng chuyên nghiệp, ví dụ như các chương trình biểu diễn, ánh sáng hội trường, chiếu sáng cảnh quan,….

Tầm quan trọng khi sử dụng Dimmer

  • Tiết kiệm năng lượng hơn khi ánh sáng mờ sẽ giảm điện năng tiêu thụ.
  • Kéo dài tuổi thọ của thiết bị, giảm chi phí đầu tư và bảo hành.
  • Tùy chỉnh ánh sáng phù hợp với nhu cầu người dùng. Tạo cảm giác thoải mái cho người nhìn vì mắt không bị thay đổi ánh sáng đột ngột.
  • Gia tăng chất lượng cuộc sống, khi ánh sáng luôn là một nguồn năng lượng hiệu quả trong mọi không gian.
  • Không gian nội thất trở nên sinh động, nổi bật hơn.

Bài viết được tham khảo và tổng hợp từ nhiều nguồn uy tín. Cảm ơn Quý khách hàng đã theo dõi bài viết từ Kho Thiết Bị Điện!

5/5 (1 Review)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *